National Sustainability Congres 2010

Op 24 november 2010 vond het 11e National Sustainability Congres plaats. Ditmaal in Utrecht in het Beatrixtheater. Met een grote opkomst, aansprekende gasten en een aansprekend thema: 'leiderschap'.
Voor mij twee belangrijke redenen om naar dit congres te willen gaan: enerzijds om vast te stellen welke ontwikkelingen er plaatsvinden en om daar met mensen over te kunnen spreken. Anderzijds om vanuit mijn rol binnen de themagroep Leiderschap binnen het OCF 2.0 project te vernemen hoe hier tegen 'sustainable leadership' wordt aangekeken.

De ochtend begon zeer inspirerend. Allereerst door de film die draaide bij binnenkomst. Een documentaire van interviews met kinderen die gevraagd werd wat zij leiderschap of een leider vonden. Een paar quotes:
'een leider is iemand die iets betekent en anderen helpt om iets te betekenen' (jongetje, 10 jaar)
'een leider is iemand die anderen respecteert en luistert zonder vooraf zijn mening te hebben. En die de ideeen van anderen gebruikt om samen iets te realiseren.' (meisje, 14 jaar)
'een leider is iemand die durft 'nee' te zeggen. Iemand die 'nee' durft te zeggen tegen armoede en oorlog en slavernij maakt het verschil.' (meisje, 9 jaar).

Ben Tiggelaar was de eerste spreker - hij wist de zaal binnen 5 minuten naar zijn hand te zetten en had ons binnen een half uur duidelijk gemaakt dat het niet vanzelfsprekend is dat duurzaamheid bij iedereen op dezelfde manier tussen de oren komt. En dat het rationeel vaststellen dat we duurzame keuzes moeten maken, slechts een kleine kans geeft dat we ook daadwerkelijk duurzame keuzes maken. Simpelweg omdat onze onbewuste keuzes veel sterker en moeilijker te veranderen zijn.



Het debat dat volgde met Herman Wijffels, Wubbo Ockels, Maurits Groen en Anna Choinacka was interessant. Uiteindelijk ging het helaas wat te veel over 'de retro-club' in Den Haag, zoals Wijffels het kabinet noemde. En wat te weinig over leiderschap in de brede zin.

Na diverse deelsessies volgde 's middags nog een debat in de grote zaal, dat zich vooral ontspon rond de vraag welke prikkels er nodig zijn. Daarbij was duidelijk dat de diverse deelnemers aan het debat (Wouter de Jong, gedeputeerde Milieu van Provincie Utrecht, Carin ten Hage, duurzaamheidsmanager TNT, Meiny Prins, algemeen directeur Priva, zakenvrouw van het jaar 2009 en Klaas van Egmond, hoogleraar milieukunde Universiteit Utrecht (voormalig directeur Milieu- en Natuurplanbureau)) het afschaffen van subsidie en het fair beprijzen van minder duurzame keuzes sterk voorstonden. Ook het afbakenen van waarden en het voorkomen dat bepaalde culturele waarden in de 'uitverkoop' kunnen komen, werd sterk benadrukt.

Grote afwezigen bij deze dag waren de spelers in de financiele sector. Daar waar hervormingen en leiderschap hard nodig zijn om ook aan een duurzame toekomst te kunnen werken (daar was iedereen het over eens), blonken de leiders uit door afwezigheid. Niet alleen hier op het NSC2010, zo werd geoordeeld, maar uberhaupt in de discussie en in de voortrekkersrollen.

Conclusie van de dag:
We zijn er nog niet klaar mee, met onze duurzame toekomst. Er gebeurt al heel veel, maar er moeten nog veel meer partijen mee aan het vliegwiel draaien om de bewegingen te versnellen. Eén ding is zeker: de positieve ontwikkelingen op het gebied van duurzaamheid zijn onomkeerbaar, ongeacht welke regering er zit of wat de publieke opinie ervan vindt.

Never a dull moment...

Het wordt weer hoog tijd voor een nieuwe blog! Er is in de afgelopen tijd veel gebeurd en uw MVO Coach is op diverse vlakken actief.

Our Common Future 2.0

Een ambitieus 'crowdsourcing' project van Jan Jonker - Hoogleraar aan de Radbout Universiteit van Nijmegen. Doel is om het in 1987 gepubliceerde 'Our Common Future' op een moderne manier - dus via crowdsourcing en sociale netwerken - een facelift te geven. Het project moet een inspirerende toekomstvisie opleveren die bijdraagt aan een duurzame toekomst.

Uw MVO Coach mag deelnemen aan de werkgroep die zich afvraagt waar het leiderschap zich naar toe beweegt en welk leiderschap we nodig hebben voor een duurzamere toekomst. Zeer interessant, juist omdat de groep zeer divers is en er veel kennis en ervaring aan tafel zit. Maar waar ook blijkt dat de visie op leiderschap zich sterk ontwikkeld heeft gedurende de afgelopen decennia en het niet zo enkelvoudig is als het wellicht lijkt. We steken nu veel tijd in het verkennen van alle aspecten van leiderschap om vervolgens keuzes te kunnen maken en uitspraken te kunnen doen die onderdeel van een inspirerende toekomstvisie kunnen worden.

Wil je meer weten over dit project? Kijk op de Hyves pagina van het project of op de site van OCF 2.0.

Jaargids

De ClubGreen jaargids 2011 is uit! Het is weer een mooi blad geworden dat zich prima laat lezen en het ook als naslagwerk prima zal doen. Het bulkt namelijk van de informatie over allerlei aspecten van duurzaamheid. Lifestyle, Planet en Business issues. Prachtige foto's. Veel tips.

Hulde aan het team dat zich hier de afgelopen maanden keihard voor heeft ingezet! Wil je een preview? Kijk snel op de site!!

MVO Prestatieladder

Het wordt steeds duidelijker dat de MVO Prestatieladder een prima meetlat is voor bedrijven die met MVO aan de slag willen. Of de ambitie om te certificeren er nu wel of niet is, dat maakt niet uit.

Een studiedag bij DNV bevestigde voor mij in ieder geval dat het toetsen aan de MVO Prestatieladder en het in kaart brengen van de stakeholders voor ieder bedrijf veel inzicht kan geven.

Daarnaast is het zonder twijfel belangrijk dat organisaties die 'aan de slag willen' peilen hoe hun medewerkers er in staan.

Reden voor ClubGreen om de 'GreenPrint' aan te bieden. Deze bied je een 'groendruk' van de status van de organisatie ten opzichte van de MVO Prestatieladder. En maakt door een peiling onder de medewerkers inzichtelijk hoe open zij staan voor MVO en duurzaamheid.

Deze 'GreenPrint' wordt op de Milieu en Energiebeurs in Den Bosch gedurende deze dagen (12, 13 en 14 oktober) geintroduceerd.

PS: Overigens zal de komende tijd een aantal van mijn blogs in het teken staan van de MVO Prestatieladder, waarbij ik stap voor stap de structuur en de onderdelen toe zal lichten.

RedPeppers

ClubGreen is een samenwerking met RedPeppers aangegaan. Dit houdt in dat de ClubGreen MVO Coach op ontbijtsessies van RedPeppers een inleiding houdt over MVO en dat er daarna een aantal pittige stellingen wordt geponeerd waarover dan - tijdens het ontbijt - stevig over gediscussieerd kan worden.

Deze 'GreenPeppers' ontbijtbijeenkomsten zijn toegankelijk voor leden van RedPeppers. Geinteresseerd wat dat inhoud, RedPeppers? Kijk snel op hun website!

Ben je al lid van RedPeppers, dan hoop ik je te ontmoeten tijdens een van de ontbijtsessies. Op 20 oktober is de eerste in Breda. Deze samenwerking loopt door tot in 2011, voor de planning van de ontbijten, zie de website van RedPeppers.

Tot blogs!

Michiel

Heb je n.a.v. deze blog vragen of opmerkingen, neem gerust contact op!!

Aan de bak!

Beste lezer. Voor velen van ons ligt de vakantie weer achter ons. Zo ook voor ondergetekende, die dit jaar in Hongarije was. Het was mijn tweede bezoek aan Hongarije, met een tussenpoos van 7 jaar. De reis die ik maakte volgde hetzelfde pad als 7 jaar geleden en de locatie die ik bezocht was ook dezelfde. En natuurlijk kan het niet anders of er viel mij een aantal zaken op...

U begrijpt dat ik niet meer de deur uit kan zonder dat mijn oog valt op zaken die betrekking hebben op duurzaamheid en MVO, zoals dat hoort bij een gezonde beroepsdeformatie. En vervolgens leidt dat tot bespiegelingen wat 'wij in NL' daar nu van kunnen leren of tot welke kansen het leidt.

De reis - per auto - voerde ons door Duitsland, Oostenrijk en Hongarije. In Duitsland hoef je de snelweg niet te verlaten om te zien dat de toepassing van zonne-collectoren daar veel verder ontwikkeld is dan in Nederland. Begrijpelijk gezien de keuze die men een aantal jaar geleden gemaakt heeft om de aanschaf te belonen met een goede prijs per opgewekte kWh. Maar er is meer aan de hand. In Duitsland wordt ook op locaal niveau samengewerkt om als dorp energie-initiatieven te ontplooien. Iets wat in Nederland nog slechts zeer beperkt gebeurt en dan nog vaak alleen in nieuwbouw wijken. Ik stelde mij meteen de vraag: kan dat in Nederland niet, bijvoorbeeld in mijn dorp? Heeft het iets met onze sociale structuren te maken of is het gewoonweg niet rendabel te maken? Werken de traditionele 'nutsbedrijven' niet mee? Of is het nog onvoldoende onderzocht? Hier valt voor NL nog wel wat te leren en te verbeteren!

Oostenrijk en Hongarije laten vooral veel windmolens zien op de open vlaktes, vooral in de grensgebieden. Overigens heb ik op de heenreis (zelf sturen) en terugreis (regen, regen, regen) van Oostenrijk sowieso niet veel gezien, maar dat terzijde.

In Hongarije vielen mij vooral de volgende twee zaken op.
Allereerst de ontwikkeling van de infrastructuur en de bebouwde omgeving. Er is weinig verschil met 7 jaar geleden. Daar waar geld is, worden huizen opgeknapt maar vooral cosmetisch. Duurzaam bouwen, het toepassen van duurzame materialen, isolatie en energiezuinige installaties is nog geen gemeengoed. De buurman/-vrouw van het opgeknapte huis, moet nog water halen aan een openbaar tappunt aan de straat omdat hij/zij nog niet op het waterleidingnet is aangesloten. Er wordt nog veel op olie, hout en zelfs bruinkool en turf gestookt. Er zijn locaal grote verschillen in niveau van infrastructuur. Ook de verschillen tussen de stad en het platteland zijn nog heel groot als het gaat om infrastructuur en renovatie. Waarbij de ontwikkeling op het platteland nog ver achterblijft bij die in de stad, waar dat bij ons en in de ons omringende landen al veel verder genivelleerd is.

Het tweede wat mij opviel was dat zich in versneld tempo een proces voltrekt dat bij ons ook plaatsvindt, namelijk de opmars van de winkelketens. En dus het wegdrukken van de locale ondernemers. Vergelijkbaar met wat u in Frankrijk op vakantie aantreft: u moet soms vele kilometers rijden om bij een groot complex van Super-U of Carrefour te belanden, waar u vervolgens alles kunt kopen wat uw hartje begeert. Zo ook hier. De Tesco (24/7) en de Spar hebben vaste voet aan de grond en drukken de locale bakker, groenteboer en slager weg. En gezien de afstanden tot de dichtstbijzijnde supermarkt en de soms nog matige infrastructuur levert dat weer een hoop extra mobiliteit op. De ketens springen handig in op het verlangen van de consument om de achterstand in welvaart weg te werken en wakkeren consumptiedrift aan. Kritische vragen m.b.t. duurzaamheid worden (nog) niet gesteld.

Begrijp me goed, ik misgun de Hongaren hun verbeterde welvaart niet. Maar ik zie wel dat men aan de ene kant achterstand inloopt (welvaart) maar anderzijds weer achterstand opbouwt (duurzaamheid).

Wat kunnen wij daarvan leren? M.i. liggen hier kansen. Kansen voor ontwikkeling van afzetgebied voor energiezuinige ketels, boilers, WarmteKracht installaties, et cetera. Ook het ontwikkelen van duurzame (logistieke) concepten waarmee direct geld en energieverbruik gereduceerd worden moet kans van slagen hebben. Zeker gezien de aandacht die er ook in Brussel is voor de energiezuiniger ontwikkeling van de Europese landelijke gebieden. Ook het toetsen en waar mogelijk verbeteren van het duurzame aan bod in de winkelketens - en dus voorkomen dat men achterstand opbouwt - biedt mogelijkheden . Ook hier is waarschijnlijk in Brussel aandacht voor!

Het werd mij tijdens mijn vakantie wel duidelijk dat 'we' aan de bak kunnen (en moeten). Er is nog een wereld te winnen en er liggen nog voldoende kansen!

Michiel

Over paradoxen en omdenken

Hoe meer kennis je vergaart over duurzaamheid en MVO, des te meer kom je erachter dat er vele paradoxen zijn. Dat wat duurzaam lijkt, dat lang niet altijd is. Dat 'de oplossing' er niet is. Dat alle inspanningen te weinig lijken. En je jezelf moet aanspreken om niet alle positieve ontwikkelingen te vergeten...


Een kennis van mij werkt bij een leverancier van ProRail. Om het 'CO2-bewust Certificaat' te halen - een vereiste om in aanbiedingen aan ProRail gunningsvoordeel te behalen - was intern een bewustwordingscampagne opgestart. Mooie posters gedrukt met 5 tips om CO2 te besparen. En wat te verwachten was gebeurde: een interne discussie over nut en noodzaak van de posters 'want dat was niet bepaald duurzaam en stond lijnrecht tegenover de oproep om CO2 te besparen'.

Een typisch voorbeeld, dat in veel bedrijven herkend zal worden. Of waar veel bedrijven nog mee te maken kunnen krijgen als ze ook met MVO aan de gang gaan. Het risico bestaat dat men zich 'vastdenkt' en de discussie niet ten goede kan keren.

Hier een paar tips om daar mee om te gaan:

1. Zie het invoeren van MVO als een proces. We hebben er ruim een eeuw over gedaan om de economie en onze organisaties niet duurzaam in te richten, het kan niet zo zijn dat we dat in een handomdraai fundamenteel anders inrichten.

2. Enthousiaste 'meedenkers' zijn goed, maar kritische 'tegendenkers' ook. De kunst is om ook die energie in te zetten om beter en slimmer te worden.

3. Stop met 'vastdenken'. De wereld is een systeem, zodra we ergens iets willen 'veranderen' heeft de werkelijkheid in veel gevallen de neiging terug te duwen. Dat geldt zeker voor een thema als duurzaamheid, want dat wordt veelal geassocieerd met 'inleveren'.

4. Accepteer de realiteit. Sommige dingen liggen niet in onze invloedsfeer. Het besef en de acceptatie dat je daar ook geen energie in hoeft te steken, leidt tot nieuwe mogelijkheden. Focus alleen op die dingen die je wel kunt beinvloeden en je zult merken dat je steeds meer kunt beinvloeden en je invloedsfeer dus toeneemt.

5. Neem goed waar. We zien wat we denken, niet wat er is. Tussen probleem en oplossing liggen de feiten. Meningen of vermoedens zijn vaak de oorzaak van problemen, niet de oplossing. Met name rondom duurzaamheid en MVO is feitelijke informatie soms moeilijk te onderscheiden van meningen of vermoedens. Maar er is al wel veel feitelijke informatie waar iedereen over kan beschikken. En dan nog is het soms kiezen uit twee kwaden of slecht en minder slecht, als dat kiezen dan vervolgens bewust en transparant gebeurt...

6. Wees transparant! Het hele leven draait om het maken van keuzes en acceptatie van keuzes. Weten wordt begrijpen, begrijpen wordt accepteren.

En nu terug naar die postercampagne.
Het is natuurlijk het beste om op voorhand bij elke keuze de vraag te stellen: hoe verhoudt zich deze keuze tot onze verantwoordelijkheid t.a.v. duurzaamheid en MVO. Dat vraagt om feiten. En dan de vraag: 'zijn er alternatieven?'. Ook daar zijn feiten nodig. Dan kan een afweging gemaakt worden en kan altijd gecommuniceerd worden waarom de keuze voor posters gemaakt is.

Ben je daar te laat mee, dan is het ontkennen een verliezende strategie. Men voelt een paradox en als die ontkend wordt, onstaat wantrouwen en zal elke volgende actie met nog veel meer scepsis bekeken worden.

De winnende strategie kost meer tijd, maar levert veel meer op. Ga in gesprek, wees transparant over de kennis die beschikbaar was op het moment van de beslissing, stel je afrekenbaar op en erken ook als de kennis onvoldoende was. Betrek kritikasters bij het uitzoeken van de feiten en het vaststellen van een basis voor toekomstige, vergelijkbare beslissingen. Maak toekomstige beslissingen op basis van de juiste kennis en feiten.

Ik besef me terdege dat een dergelijke werkwijze meer tijd kost. Maar het resultaat is veel duurzamer. Je hebt van tegendenkers meedenkers gemaakt!

Succes!

Michiel

Europese Kick-off voor FREE-initiative

Op 24 juni 2010 is in Brussel het 'Europese startschot' gegeven voor het FREE-initiative van SHV Gas NV. Naast het Europese Parlement is het Future of Rural Energy in Europe- initiatief toegelicht door Loic Driebeek en besproken door de Directeuren Generaal van Energie en Rural Development.

In een zeer sfeervolle setting, waarbij het weer ook nog eens meewerkte, was een 'rural fair' georganiseerd. Hier presenteerden zich een aantal partijen; partijen die landelijke ontwikkeling en cohesie als doelstelling hebben, partners van het FREE-initiative, en producenten van locale producten uit een aantal delen van Europa.

Overdag mocht de organisatie zich verheugen op ca. 250 bezoekers, waaronder veel Euro Parlementariers, die de informatiemarkt en een BBQ-lunch bezochten. 's Avonds was een groep van ca. 100 mensen aanwezig om met elkaar te spreken en discussieren onder het genot van culinaire hoogstandjes met een 'rural' karakter.

Het thema van de avond was vanzelfsprekend de introductie van het initiatief op niveau van Europese Politiek. Daarom waren de DG van Energie, Philip Lowe en de DG voor Landbouw en Landelijke Ontwikkeling, Antonis Constantinou, uitgenodigd ook hun licht te laten schijnen over het initiatief.

De heer Loic Driebeek, Vice President van SHV Gas, gaf de aftrap door nogmaals duidelijk te maken dat het initiatief NIET gaat over het verkopen van nog meer gas. Wel over het benutten van mogelijkheden die de combinatie van diverse technieken bieden om bij ca. 50 % van de Europese bevolking die het platteland bevolkt, energie efficiency te vergroten en verbruik en uitstoot terug te dringen. Het initiatief zoekt daarom ook samenwerking met partijen - waarbij er nog diverse stoelen aan tafel leeg zijn, zo benadrukte Driebeek - om tot ontwikkeling van dienstverlening, advies en oplossingen te komen.

De heer Philip Lowe benadrukte dat decentrale energievoorziening één van de peilers van het energiebeleid van de EU is. Enerzijds omdat het uitbreiden van de infrastructuur voor de centrale voorzieningen onbetaalbaar en minder duurzaam is, anderzijds omdat het in de tijd niet realistisch is. Het zou zeker nog tot ver na 2020 duren voordat ook maar een deel van het landelijke gebied in Europa een zelfde aansluitingsgraad kan hebben als de stedelijke gebieden.

Local generation of energy for local use: dat is het devies. Hij benadrukte wel dat dit voorwaarde is voor een acceptatie van zaken als windmolens, zonnepanelenparken en biogasinstallaties.

Daarnaast benadrukte Lowe dat we in Europa al grote besparingen kunnen bereiken door de vraag te beinvloeden. De oplossing ligt dus niet alleen in vervanging van fossiel of grijs door groen, maar ook in het managen van de vraag en het reduceren van verlies. Waarbij die besparingen aanzienlijk kunnen zijn als je bedenkt dag 40% van het totale verbruik in gebouwen gaat zitten. Isolatie en modernere stooktechnieken kunnen daar ook een behoorlijke bijdrage leveren aan de 20-20-20 doelstellingen.

Tot slot werd door Lowe een aantal voorbeelden genoemd waarmee hij aangaf dat er op locale opwekking al goede resultaten bereikt zijn: Navarra wekt 100% eigen windenergie op, en bij optimale condities in de nacht zelfs voor heel Spanje, en één van de Canarische eilanden is al 100% zelfvoorzienend met wind, zon en biogas uit compost en afval.

De heer Constantinou rekende de aanwezigen voor dat, ondanks dat alle aandacht lijkt uit te gaan naar de stedelijke gebieden, de ontwikkeling van Rural Europe in Brussel wel degelijk hoog op de agenda staat. Sterker nog het totale budget bedraagt ca. 230 miljard euro.

Ook hij benadrukte dat locale opwekking voor locaal gebruik de toekomst heeft. Het belang van verder onderzoek en het holistisch benaderen van de rurale problemen heeft zijn prioriteit. Waarbij de energievoorziening één van de pijlers is.

Na de speeches zorgde een drietal topkoks voor diverse strelingen van de tong, waarbij Chocolatier Marcolini voor de uitsmijter zorgde. Nog nooit zo'n waanzinnig chocoladetoetje gegeten...

Michiel Soeters

75% duurzame initatieven strandt...

Tijdens de Nationale Milieu Dag, gisteren 18 juni in Den Haag, werd de aandacht gevestigd op de successen maar ook op de problemen die veel duurzame initiatieven ondervinden.

Diverse sprekers kregen de gelegenheid om hun duurzame initiatieven toe te lichten. GreenChoice (energieleverancier), Biosoil (bodemsanering) en InterFlor lieten alle drie zien dat duurzame intitiatieven doorzettingsvermogen, wat geluk en vooral geduld nodig hebben om tot wasdom te komen.

Uit diverse gesprekken en discussies gedurende de dag bleek duidelijk dat niet voor niets 75% van alle initiatieven strandt:

• de initiator kijkt vooral vanuit zijn/haar eigen perspectief naar het (fantastische) idee maar kan dat niet vertalen naar waarde voor de klant of de maatschappij;
• de competenties bij de initiator ontbreken om ook de marketing en sales kant en het opschalen te managen;
• projecten worden te monodisciplinair opgestart, te laat worden alle stakeholders betrokken waardoor deze niet meewerken of vaak zelfs gaan dwarsliggen;
• bij het introduceren van de nieuwe initiatieven wordt te lang met de verkeerde mensen gesproken - te laat wordt naar de beslissers gestapt en daardoor gaat veel tijd en energie verloren.

Het zou geen gek idee zijn als mensen/organisaties die innovatieve ideeen hebben zich laten coachen door een onafhankelijke partij die in staat is 'de hele olifant' te zien en die kennis en kunde heeft van projectmanagement, ontwikkeling en operationaliseren.

De MVO Coach biedt die mogelijkheid! Met vele jaren ervaring in projectmanagement, organisatie en processen is de MVO Coach prima in staat om uw concept snel te doorgronden en daar de juiste vragen bij te stellen om uw 'blinde vlekken' bloot te leggen en in vroegtijdig stadium een project voor problemen te behoeden.

Neem vrijblijvend contact op! De MVO Coach is graag uw sparringpartner. Daarnaast herbergt ClubGreen vele kennisbronnen die aangeboord kunnen worden in het kader van uw initiatieven.

Michiel Soeters
MVO Coach

Lancering FREE initiatief door SHV Gas

Den Haag, 18 juni 2010

Vandaag werd in Den Haag het FREE (Future of Rural European Energy) initiatief gelanceerd. Tijdens een ontbijtbijeenkomst waarbij diverse politici, experts en de directie van de Vereniging Van Milieuprofessionals aanwezig waren, werd het initiatief toegelicht. Bij aanvang van de Nationale Milieu Dag werd door het oplaten van een groot aantal balonnen een symbolische start gemaakt met het project.

De heer Loic Driebeek, Senior Vice President van SHV Gas lichtte het initiatief toe. Hij stelde vast dat ca. 50% van de Europeanen op het platteland wonen, dat 90% van het grondgebied beslaat en waar 40% van het Bruto Europees Product wordt gegenereerd. Maar waar veelal nog op stookolie, kolen of zelfs turf gestookt wordt en waar de energietransitie naar een CO2 neutrale samenleving nog ver weg is. Niet in de laatste plaats omdat aansluiten op een infrastructuur voor gas geen reeele optie is.

Het FREE inititatief wil door decentrale en laagdrempelig toegankelijke energieoplossingen, waarvan een moderne op LPG gestookte warmtevoorziening deel uit maakt, de stap naar reductie van CO2-emissie maken. Daarnaast wordt aangegeven dat een combinatie met zonnepanelen, zonneboilers en andere decentrale oplossingen nagestreefd wordt om het platteland energiezuiniger te maken.

Ondanks dat de officiele Europese lancering van het initiatief op 24 juni in Brussel nog moet plaatsvinden, wil SHV Gas in Nederland ook aandacht voor het programma vragen. Enerzijds omdat het het 'thuisland' van SHV is. Anderzijds omdat het bijdragen van Nederland aan de 20-20-20 doelstellingen wel weer onder de aandacht mag worden gebracht, aldus Driebeek. SHV heeft naar eigen zeggen onderzoek laten doen naar de beleving van de nederlander met betrekking tot de energietransitie. 75% van de ondervraagden vonden dat de transitie naar duurzame energie belangrijk is en dat de overheid zich daar niet actief genoeg opstelt. 50% vindt dat de transitie onvoldoende snel gaat.

De discussie die zich tijdens het ontbijt ontspon en waarbij natuurlijk naar de aanwezige kamerleden(dhr. Leegte van de VVD en dhr. Koopmans van het CDA) gekeken werd. Het gesprek spitste zich toe op de vraag waarom kleinschalige initiatieven niet van de grond komen. Hierbij werd door diverse deskundigen aangegeven dat de regelgeving kleinschalige initatieven vaak in de weg staat of in ieder geval vertraagt. Daarnaast is de vraag of subsidiering wel de juiste weg is. Met name particuliere energieopwekking en de investeringen daarin zouden wellicht beter af zijn als middels fiscaliteit betere kansen worden geschapen.

Dhr. Koopmans nodigde de VVM uit om met een overzicht van deze 'hinder-wetgeving' te komen en hij wilde zich graag hard maken om hier de blokkades te ruimen waar mogelijk.

Een ander probleem dat herkend werd is dat bij kleinschalige ontwikkelingen het projectmanagement ontbreekt. Waardoor partijen te laat, te vroeg of niet met elkaar praten. Waardoor ongeveer 3/4 van de projecten uiteindelijk strandt. Ook al omdat blijkt dat ze niet zonder subsidie op eigen benen kunnen staan. En aanwezigen waren het daar met elkaar over eens: subsidie is niet het juiste middel om de energietransitie te bewerkstelligen.

Het laatste woord was aan de heer Driebeek: 'juist nu, in deze politiek en economisch moeilijke tijd, nu het wat moeilijker gaat, moeten we dit soort initiatieven blijven nemen.'

Tijdens de Nationale Milieu Dag gaf dhr. Driebeek nog extra toelichting. Hij benadrukte dat het initiatief ook een groeiscenario kent en dat de invulling nog niet compleet is. De lancering in Brussel volgende week is ook de start van het concreter invullen van het initiatief.

M. Soeters